Organizacje
Okres przedwojenny:
Życie uczniów i nauczycieli nie koncentrowało się jedynie na nauce. W “Koperniku” w okresie międzywojennym działały liczne organizacje o charakterze społeczno-wychowawczym, wojskowym, religijnym. Były to:
- Towarzystwo Popierania Budowy Szkół Powszechnych
- Związek Młodzieży Powstańczej
- Związek Strzelecki
- Hufiec Szkolny
- Liga Morska i Kolonialna
- Liga Obrony Powietrznej Państwa
- Sodalicja Mariańska
- Spółdzielnia Uczniowska
- Szkolna Kasa Oszczędności
- Związek Harcerstwa Polskiego
- Straż Przednia
- Drużyna harcerska - istniała od początku powstania szkoły. W roku 1933 liczyła około 80 członków, w tym 1/3 była spoza szkoły. Składała się z jednego plutonu zuchów, z harcerzy i ze starszych harcerzy. Opiekunem drużyny był dr Stanisław Tomiczek. W latach 1934/35 liczyła 46 członków. Dzieliła się na komendę i 4 zastępy. Opiekę nad nią sprawował prof. Alfred Cholewa. W późniejszym okresie liczba członków wzrosła do 182, utworzono też dodatkowy zastęp starszych. Przy drużynie działało Koło Przyjaciół Harcerstwa (od 1933 r.), skupiające rodziców. Zajmowało się ono organizacją różnorodnych imprez harcerskich. Po wojnie, w marcu 1945r. drużyna wznowiła działalność. Brała udział w uroczystościach organizowanych przez komendę chorągwi, pomagała przy zbiórkach pieniężnych na cele charytatywne, harcerze opiekowali się ludźmi starszymi, wymagającymi opieki, roznosili paczki z darami dla dzieci z domów dziecka, opiekowali się mogiłami poległych w czasie walk, organizowali spotkania z kombatantami.
- Hufiec szkolny - organizacja o charakterze wojskowym, założona w 1924 r., której celem było “przygotowanie żołnierza i karnego obywatela”. Należeli do niej obowiązkowo uczniowie klas VI i VII uznani przez lekarza szkolnego “za zdolnych”. Jej stan liczebny wynosił 190 junaków. Kierownikiem hufca był prof. Henryk Obracaj. Zbiórki z ćwiczeniami odbywały się dwa razy w tygodniu. Celem zajęć było przekazanie podstawowych wiadomości wojskowych oraz wyrobienie należytej postawy moralnej junaków. W ramach zajęć odbywało się wyszkolenie bojowe (np. gry, posuwanie się w tyralierze, dowodzenie małymi oddziałami). Ponadto prowadzono wyszkolenie strzeleckie z bronią sportową, z karabinem sportowym i ręcznym karabinem maszynowym. W każdej klasie było przeciętnie 8 strzelań oraz musztra, terenoznawstwo i obrona przeciwgazowa. Ćwiczenia nocne i dzienne prowadzone były w warunkach symulujących działania wojenne. Zajęcia odbywały się na podwórzu szkolnym, na terenie przy lotnisku oraz na strzelnicy w Siemianowicach Śląskich. Komendantowi pomagali instruktorzy wojskowi.
- Liga Morska i Kolonialna - organizacja społeczna, której celem było popularyzowanie zagadnień morskich i wychowania morskiego młodzieży, ukazywanie dorobku Polski Odrodzonej na morzu. W ramach jej działalności wyświetlano filmy, przeźrocza, organizowano uroczystości z okazji rocznicy odzyskania przez Polskę dostępu do morza, wykonywano modele okrętów wojennych.
- Liga Obrony Powietrznej Państwa - w szkole rozpoczęła swoją działalność w 1924 r. W jej ramach organizowano pogadanki o lotnictwie i znaczeniu obrony powietrznej w państwie. W latach trzydziestych pod kierunkiem J. Mohra i S. Kriegera utworzono sekcje propagandową, modelarską i przeciwgazową. Prowadzono też kursy szybowcowe.
- Sodalicja Mariańska - stowarzyszenie religijne młodzieży szkolnej, propagujące kult maryjny. Jej celem było “pogłębianie zasad moralnych i kształcenie uczuć humanitarnych u młodzieży”. W naszej szkole organizacja podzielona była na orszaki i liczyła 260 członków. Opiekował się nią ksiądz Bolesław Rosiński. Sodalicja zajmowała się organizacją uroczystości religijnych w szkole (np. z okazji dnia patrona młodzieży św. Stanisława Kostki), wieczorków świątecznych (przygotowywanie upominków dla mniej zamożnych uczniów), rekolekcji.
- Straż Przednia – organizacja międzyszkolna, powstała w 1933 r. Miała charakter ideowo-społeczny i jej zadaniem była pomoc organizacjom szkolnym i samorządowi uczniowskiemu. Jej opiekunem był prof. Jan Dąbrowa. Uczniowie należący do tej organizacji pracowali w piętnastoosobowych zespołach. Zajmowali się zbiórkami pieniędzy na cele charytatywne, organizowali wycieczki szkolne.
- Szkolna Kasa Oszczędności - idea oszczędzania była bardzo popularna w okresie międzywojennym. W 1947 r. kasa wznowiła swoją działalność. Każdy uczeń mógł założyć sobie książeczkę oszczędnościową indywidualną lub zbiorową. Zbieraniem składek zajmowali się skarbnicy klasowi.
Okres powojenny:
Po wojnie oprócz drużyny harcerskiej, LMiK; Spółdzielni Uczniowskiej, SKO, w szkole działały m.in.:
- Związek Walki Młodych
- Związek Młodzieży Polskiej (po jego rozpadzie Związek Młodzieży Socjalistycznej)
- Towarzystwo Przyjaźni Polsko - Radzieckiej
- Liga Ochrony Przyrody
- Liga Obrony Kraju
- Polski Czerwony Krzyż
- Liga Lotnicza
- Towarzystwo Przyjaciół Żołnierza
- Związek Socjalistycznej Młodzieży Polskiej
- UNESCO
Klub UNESCO:
Funkcjonował w latach 1964-1993. Jego założycielką była pani prof. Izabela Markiewicz. To właśnie z jej inicjatywy w 1964 r. szkoła zwróciła się do UNESCO z prośbą o przyjęcie do grona szkół stowarzyszonych. Pani Markiewicz przez wiele lat opiekowała się klubem: organizowała wystawy, koncerty, projekcje filmów w wersji oryginalnej, obozy lingwistyczne. W ramach klubu funkcjonowało kółko dyskusyjne. Po pani Markiewicz opiekunem została prof. Małgorzata Poprawska, romanistka. Wniosła ona do jego działalności wiele urozmaiceń, wciąż poszukiwała nowych form działania. W 1977 r. w szkole odbyło się ogólnopolskie seminarium szkół UNESCO. Uczestniczyli w nim przedstawiciele władz oświatowych, Polskiego Komitetu UNESCO oraz pedagodzy.Podczas sesji naukowej pod hasłem “Szkoła UNESCO w służbie pokoju”, w roku 1980 zostało odsłonięte popiersie patrona szkoły. Jego bliźniacza kopia została przekazana szkole znajdującej się w Sainte-Genevieve des Bois pod Paryżem. W 1986 r. opiekunka klubu została zaproszona na obchody Tygodnia Kultury Duńskiej w Kopenhadze. Klub zakończył działalność w 1993 r.
Teatr szkolny:
Powstał w roku założenia naszej szkoły, z inicjatywy kółka artystyczno – literackiego. Od 1932 r. organizowane były regularne szkolne przedstawienia: dwa razy w miesiącu dla oddziału polskiego, a raz dla niemieckiego. Zapoczątkowało je wystawienie sztuki pt. ”Orlęta”, przygotowanej przez samorząd klasy VII a.
W 1934 r. wydział wykonawczy Komitetu Rodzicielskiego wystąpił do magistratu z wnioskiem o wybudowanie sceny w auli gimnazjalnej. Do wniosku załączono projekt wykonany przez architekta K. Pakułę, sekretarza Koła Przyjaciół Harcerstwa. Magistrat zbył inicjatywę milczeniem. W grudniu 1934 r. zespół przedstawił fragmenty “Nocy listopadowej”. Młodzież samodzielnie zbudowała niewielkich rozmiarów scenę; rekwizyty wypożyczył Teatr Polski. Premiera “Nocy listopadowej” zakończyła się pełnym sukcesem.
Po drugiej wojnie światowej, oprócz kilku wzmianek w sprawozdaniach, nie znajdujemy bardziej szczegółowej dokumentacji mówiącej o istnieniu zespołu teatralnego. Dopiero u schyłku lat pięćdziesiątych zawiązało się w I Liceum Ogólnokształcącym im. Mikołaja Kopernika koło teatralne, któremu patronował zasłużony pedagog dr Edward Szwed. Zespół rozpoczął działalność wystawieniem pełnospektaklowej sztuki zatytułowanej “Pod Legnicą”. Autorem i reżyserem tego widowiska historycznego był Eugeniusz Elsner - członek Komitetu Rodzicielskiego. Prapremiera odbyła się w Legnicy, gdzie wyjechała młodzież całej szkoły (uroczystości milenijne).
Drugim wielkim przedsięwzięciem było wystawienie “Antygony” Sofoklesa w reżyserii nestora sceny polskiej, mistrza Bolesława Mierzejewskiego. Przedstawienie to zamyka czterdziestoletni okres rozwoju teatru szkolnego.
13 października 1963 r. rozpoczyna nowy etap w życiu teatrzyku szkolnego. Powołany przez Edwarda Karczmarskiego, nauczyciela języków obcych komitet organizacyjny w składzie: Jacek Czaplicki , Andrzej Tadeusiak, Andrzej Ślęza, Jan Sznura, postanowił zacząć działalność od budowy sceny przenośnej. Po sześciu miesiącach ciężkiej pracy stanął teatrzyk pudełkowy. 6 marca 1964 r. odbyła się premiera widowiska z okazji Międzynarodowego Dnia Kobiet, opartego głównie na efektach świetlnych. Spektakl wyparł bezpowrotnie z repertuaru szkolnych uroczystości tzw. montaże słowno - muzyczne. Kolejne przedstawienia burzyły schematy obowiązujące na porankach i akademiach.
W czerwcu 1964 r. na uroczystości zakończenia roku szkolnego, teatrzyk zaprezentował inscenizację utworu M. Załuckiego “Skandal międzynarodowy” z Iwoną Levittoux oraz Dariuszem Gąsowskim w rolach głównych. Aktorzy wystąpili w prawdziwych strojach wieczorowych, kitlach kelnerskich podawano nawet autentyczne kluski. Jedynie głos narratora zarejestrowany był na taśmie. To przedstawienie wieńczy cykl doświadczeń i określa kształt teatrzyku, który mianowano Teatrzykiem Małych Form. Zespół tworzyli w przeważającej części uczniowie klasy VIII a, pierwszej klasy z poszerzonym programem języka francuskiego.
TMF w dniu 6 listopada 1964 r. wystąpił z programem zatytułowanym “Trzy oblicza rewolucji z prologiem”. Temat Wielkiej Rewolucji Październikowej potraktowano trójwymiarowo. Fragmenty filmowe, efekty akustyczne, gra świateł, muzyka, wstawki baletowe, niezwykle prosta dekoracja, pełna pasji gra aktorów zadecydowały o powodzeniu.
3 kwietnia 1965 r. TMF wystawił wielkie widowisko kostiumowo-baletowe, adaptację powieści Bolesława Sójkowskiego pt. “Liście Koka”. Spektakl zatytułowany “Tragedia indiańska” trwał dwie i pół godziny. Zaangażowano 72 wykonawców wybranych spośród uczniów klasy IX b i innych oraz rodziców, którzy uszyli stylowe kostiumy indiańskie zaprojektowane przez Józefa Kramarza. Sztuka dotyczyła problemu zagłady cywilizacji Inków, kojarzącego się z planowaną przez hitleryzm zagładą cywilizacji słowiańszczyzny. Po sukcesie w szkole, zdecydowano o wystąpieniu na miejskich eliminacjach zespołów artystycznych. Zespół zajął pierwsze miejsce.
W tym czasie nawiązano ścisły kontakt z wydziałem artystycznym Pałacu Młodzieży w Katowicach. Kierownik Elżbieta Twarogowska udostępniła uczniom teatrzyku pracownię choreograficzną, zaprosiła do współpracy jednego z najwybitniejszych choreografów na Śląsku, panią prof. Marię Szczudło.
19 lutego 1966 r. wystawiono “Perłę” - adaptację powieści J. Steibecka. Zespół zdobył wyróżnienie i pierwsze miejsce w miejskich i wojewódzkich eliminacjach. W lokalnym dzienniku prezentowano zdjęcia z widowiska. “Perła” była ostatnim przedstawieniem na scenie auli liceum przy ul. Wita Stwosza. Nowy gmach szkoły przy ul. Sienkiewicza auli nie posiadał.
W roku szkolnym 1968/69 TMF przerodził się w Teatrzyk Lektur Szkolnych. W listopadzie w Pałacu Młodzieży odbyła się uroczysta premiera “Antygony” Sofoklesa. Udział w przygotowaniu tego przedstawienia wzięli: dr E .Szwed - jako konsultant, znawca epoki; inż. Zegartowski był wykonawcą dekoracji; prof. Maria Szczudło zajęła się choreografią; muzykę napisał mgr E. Kobus zaś twórcami kostiumów byli rodzice. W przedstawieniu talentami aktorskimi wykazali się uczniowie: Ewa Caleska, Iwona Torbus, Zbigniew Oskędra, Andrzej Zoźków.
“Antygona” była sztuką najdłużej utrzymującą się na afiszu. Była przedstawiana przy pełnych kompletach widzów na scenie Pałacu Młodzieży oraz na scenie Operetki Śląskiej w Gliwicach. “Antygona” rozsławiła szkołę w całym województwie.
W roku szkolnym 1969/70 Teatrzyk Lektur Szkolnych wystawił “Fircyka w zalotach” Franciszka Zabłockiego oraz “Moją prywatną sprawę” Andrzeja Mularczyka; w roku szkolnym 1970/71-“Koniec księgi VI” (fragmenty) Jerzego Broszkiewicza. Zaprezentowano również “Tryptyk” w wykonaniu Michała Smolorza i Janusza Boruckiego. “Rzecz o Koperniku” wykonano w dniu święta naszego patrona szkoły, na zjeździe absolwentów. W repertuarze były również adaptacje “Popiołu i diamentu” Andrzejewskiego oraz “Buszującego w zbożu” Salingera.
W latach 70-tych teatr szkolny zmienił nazwę na Teatrzyk Poezji i Prozy Francuskiej, przygotowywał on spektakle w języku francuskim. W pamięci pozostały widowiska poetyckie oparte na twórczości Préverta i Apollinaire’a, oraz “Paulina 1980”. Ze spektaklem “Crimen amoris” poświęconym życiu i twórczości Paula Verlaine’a wyjeżdżali uczniowie-aktorzy do Opola i Krakowa. W 1984 r. odbyła się premiera “Carmen” według P. Mériméego. W rolach głównych wystąpili: Agnieszka Drop i Katarzyna Kowalska oraz Dariusz Droś i Krzysztof Prus. W 1986 r. wystawiono “Un ouvrage de dames”, J. C. Danauda ; było to ostatnie przedstawienie przygotowane przez E. Kaczmarskiego, który zmarł nagle 6 XII 1986 r. Nikomu już nie udało się “bawić” z młodzieżą w teatr z taką pasją.
W marcu 1985 r. miała miejsce premiera “Obrony Ksantypy” Z. H. Morstina. Przedstawienie zostało przygotowane przez kółko “żywego słowa”, pod kierownictwem polonistki Izabeli Paprockiej.
W 1986 r. wystawiono “Kopciucha” J. Głowackiego. Reżyserem tego przedstawienia była polonistka, dziś dyrektor szkoły prof. Teresa Wierzbicka.
W 1993 r. rozpoczął działalność Francuski Teatr Wędrowny. W jego skład wchodzili uczniowie klas liceum oraz w następnych latach gimnazjum, a opiekowała się nim pani profesor Maria Głowacka. Tworzenie przedstawień odbywało się w klasie, natomiast integracja grupy, wybór tematu, ćwiczenia nad wyrażaniem gestów w trakcie zajęć pozalekcyjnych. W jednym roku wystawiano około dziesięciu małych form teatralnych.
Sukcesy małych spektakli zachęciły uczniów do uczestniczenia w festiwalach teatrów licealnych w Poznaniu. W 1996 r. szkoła otrzymała wyróżnienie za spektakl “Alouette” (“Skowronek”); w roku 1997 trzecie miejsce za przedstawienie “Bonjour Mr La Fontaine” (“Dzień dobry panie La Fontaine”), podobnie dwa lata później za “La biche” (“Łania”), zaś w roku 2001 nagrodę publiczności za nowoczesne adaptacje opowieści Jeana de la Fontaine’a. Równie wiele nagród “Kopernik” otrzymał w Gliwicach, na festiwalach teatru i piosenki francuskiej. Co najważniejsze to właśnie uczniowie przejmują inicjatywę w przygotowywaniu sztuk. W 2000 r. napisali oni scenariusz do sztuki “Le chat” (“Kot”) i zarejestrowali ją na Cd-Rom-ie. W 2002 r. w Koszalinie teatrzyk zdobył 3-cią nagrodę za « A qui perd, gagne » według J.Cl Grumberga.
Od 1994 r. uczniów i nauczycieli bawił szkolny “Kabarecik bez nazwy”. Prowadząca teatrzyk pani Otylia Szlenk gromadziła wokół siebie uczniów umiejących się bawić, śmiać i ironicznie oceniać szkołę i jej problemy. Programy: dydaktyczno-rozrywkowe, wychowawczo-drażniące, kształcąco-rozśmieszające i nieprzypadkowo-okolicznościowe, cieszyły się w szkole dużą popularnością. Zespół artystów “adeptów na progu” przygotował już 16 przedstawień. Z kabareciku wywodzi się “Kopernik-tango” -śpiewane na zakończenie każdego programu. Zespół wystawiał również barwne, melodyjne przedstawienia jasełkowe.
Home
Kontakt